Kiedy Ella Fitzgerald weszła na scenę Montreux Jazz Festival w czerwcu 1969 roku, nikt nie przypuszczał, że ten wieczór przejdzie do historii jako jeden z najbardziej elektryzujących występów w dziejach jazzu. To koncert, który po ponad pół wieku wciąż zachwyca – nie tylko mistrzowską techniką wokalną, ale przede wszystkim niezwykłą energią Pierwszej Damy Piosenki i aurą, jaką otoczyła publiczność.
***
17 maja 2025 roku TVP Kultura premierowo pokazała zapis wyjątkowego występu Elli Fitzgerald. 8 listopada (sobota) o godzinie 22:55 i w noc z niedzieli na poniedziałek (10 minut po północy) nocne marki i entuzjaści dobrej muzyki ponownie będą mogli doświadczyć magii stworzonej przez głos amerykańskiej wokalistki i towarzyszących jej muzyków. Telewizja Polska zaprezentuje w pełni odreastaurowany, czarno-biały materiał filmowy oraz zremiksowany dźwięk w formatach 5.1 i DTS.
Vinyl Tamka: poznaj naszą kolekcję jazzu na winylu
Pierwsza Dama Piosenki w Montreux
Ella Fitzgerald, nazywana "Pierwszą Damą Piosenki", to ikona światowego jazzu i jedna z najwybitniejszych śpiewaczek w historii tego gatunku. Koncert 22 czerwca 1969 roku był jest debiutanckim występem na Montreux Jazz Festival (Szwajcaria) – w kolejnych latach wielokrotnie na tę scenę powróciła. Podczas legendarnego występu wspierało ją trio: Tommy Flanagan (fortepian), Frank de la Rosa (gitara basowa) i Ed Thigpen (perkusja).
Ella Fitzgerald wykonała zarówno współczesne utwory takie jak "Sunshine of Your Love" i "Hey Jude", jak i klasyki w stylu "I Won't Dance" oraz "That Old Black Magic".
Niezwykły głos, imponująca skala, perfekcyjna intonacja i charakterystyczny styl scat – wokalna improwizacja i dźwiękonaśladowczy sposób śpiewania, polegający na imitowaniu odgłosów instrumentów oraz zastępowaniu tekstu tworami słowopodobnymi – sprawiły, że do dziś pozostaje jedną z najbardziej cenionych wokalistek wszech czasów.
Koncert z 1969 roku ukazuje artystkę w szczycie kariery – pełną wyczucia stylu i artystycznej charyzmy. W swoim solowym "Scat Medley" Ella staje się ustami całej orkiestry i zadziwia swoją wytrzymałością wokalną. To właśnie ta umiejętność sprawiała, że już w latach 40., gdy kształtował się bebop, scat stał się główną częścią jej repertuaru koncertowego, czyniąc z niej niekwestionowaną mistrzynię tej formy ekspresji.
Pełna lista utworów z koncertu Elli Fitzgerald w Montreux:
1. Give Me The Simple Life
2. This Girl's In Love With You
3. I Won't Dance
4. A Place For Lovers
5. That Old Black Magic
6. Useless Landscape
7. I Love You Madly
8. Trouble Is A Man
9. A Man And A Woman
10. Sunshine Of Your Love
11. Well Alright Okay You Win
12. Hey Jude
13. Scat Medley
14. A House Is Not A Home
Posłuchaj obdarzonej wyjątkowym głosem artystki podczas jej debiutanckiego wystąpienia na słynnym festiwalu w Montreux w 1969 roku – 4 lata po jej odwiedzinach i koncercie w Polsce!
Montreux Jazz Festival – jedno z najważniejszych wydarzeń muzycznych na świecie
Montreux Jazz Festival zapoczątkowany został w 1967 roku przez Claude'a Nobsa, Géo Voumarda i René Langela przy znacznym wsparciu Ahmeta i Nesuhi Ertegünów z Atlantic Records. Trzecia edycja festiwalu w 1969 roku trwała pięć dni i przyciągnęła największe nazwiska jazzu, takie jak Phil Woods, George Gruntz, Philip Catherine, Alan Skidmore, Kenny Wheeler czy Kenny Burrell.
W 1969 roku festiwal w Montreux był wciąż stosunkowo skromnym wydarzeniem, co dodaje 66-minutowemu występowi Elli Fitzgerald autentycznego, kameralnego uroku. Pierwsza Dama Piosenki, korzystając z pobytu w Montreux, oglądała z pierwszego rzędu pamiętny koncert Lesa McCanna i Eddiego Harrisa – nagranie "Swiss Movement" z tego występu stało się pierwszym jazzowym albumem koncertowym, który sprzedał się w ponad milionie egzemplarzy.
Festiwal jazzowy w Montreux to jedno z najważniejszych wydarzeń muzycznych na świecie, które przez dziesięciolecia gościło legendy muzyki i pozostaje jednym z najbardziej prestiżowych miejsc dla artystów jazzowych.
Tekst: Alicja Cembrowska
Zdjęcie: Zrzut z ekranu/YouTube